FOND ZA OSIGURUVANJE NA DEPOZITI – institucionalen mehanizam za zashtita na depozitite na naselenieto. Formiran e vo januari 1997 g. pod imeto Fond za osiguruvanje na shtednite vlogovi. Na pochetokot, Fondot ima status na akcionersko drushtvo vo sopstvenost na site 17 banki i 15 shtedilnici. Vo juni 2000 g., toj se transformira vo Fond za osiguruvanje na depoziti, kako pravno lice vo drzhavna sopstvenost. Vo oktomvri 2004 g., stanuva chlen na Evropskiot forum na osiguriteli na depoziti. Na krajot na 2006 g., Fondot ima 30 chlenki (18 banki i 12 shtedilnici). Organi na upravuvanje i rakovodenje se Upravniot odbor i direktorot, koi gi imenuva Vladata. Site banki i shtedilnici zadolzhitelno chlenuvaat vo Fondot za osiguruvanje na depoziti i plakjaat premii vo visina od 0,7% go-dishno na vkupnite depoziti na naselenieto, vlozheni kaj niv. Vo juni 2006 g. osiguritelniot fond iznesuva 3,4% od vkupnite depoziti na gragjanite vo RM. Vo Fondot se osigureni slednive vidovi depoziti: tekovni smetki i denarski i devizni depoziti na naselenieto, depoziti vrzani za parichni kartichki izdadeni od makedonski banki i devizni prilivi na naselenieto. Fondot ne garantira za slednive vidovi depoziti: depoziti na lica shto imaat privilegirani kamatni uslovi, depoziti na lica shto poseduvaat nad 5% od akciite so pravo na glas vo bankata ili shtedilnicata, depoziti na chlenovi na organite na upravuvanje na bankata ili shtedilnicata i na nivnite rodnini od prv stepen. Vo sluchaj na propast na banka ili shtedilnica, Fondot gi obeshtetuva fizichkite lica vo visina od 100% od depozitot na sekoe lice na iznos do 10.000 evra i 90% na iznosite megju 10.000 i 20.000 evra (vo denarska protivvrednost). Spored toa, maksimalniot iznos na obeshtetuvanjeto shto mozhe da go dobie eden deponent iznesuva 19.000 evra vo denarska protivvrednost. Za iznosite nad 20.000 evra, Fondot ne gi obeshtetuva deponentite. Do krajot na septemvri 2006 g., e izvrsheno obeshtetuvanje na deponentite vo shest sluchai na propast na banki i shtedilnici vo visina od vkupno 174 milioni denari. LIT.: LJupcho Trpeski, Pari i bankarstvo, Economdz Press, Skopje, 2003, 556–560; Kiki Mangova Ponjavikj, Vancho Kargov, 60 godini centralno bankarstvo vo Republika Makedonija, Narodna banka na Republika Makedonija, Skopje, 2006. G. P. Edvard Formanek
Кирилична верзија на написот
ФОНД ЗА ОСИГУРУВАЊЕ НА ДЕПОЗИТИ